Mededingingsrecht

Ondernemingen mogen andere ondernemingen niet uit de markt drukken met kartelafspraken, fusies of hun overwicht op de markt. Dit zijn de drie pijlers van de Mededingingswet. Deze wet is gebaseerd op het Europese mededingingsrecht. De Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) controleert of bedrijven zich aan de wet houden. Binnen de Europese Unie is de Europese Commissie verantwoordelijk voor zowel beleid als toezicht.

Kartelrecht

Het kartelverbod houdt kort gezegd in dat ondernemingen geen afspraken mogen maken die de mededinging (kunnen) beperken. Denk hierbij aan afspraken over prijzen, kortingen, exclusieve gebieden en/of klanten, parallel import, concurrentiebedingen, specialisatie, exploitatie van octrooien, etc. Hetzelfde geldt voor besluiten van ondernemersverenigingen.

Het kartelrecht speelt veelvuldig een rol bij distributie-, agentuur-, franchise- en samenwerkingsovereenkomsten. Afspraken in strijd met het Europees of nationaal kartelverbod zijn nietig. Tevens riskeren ondernemingen hoge boetes van de mededingingsautoriteiten en civiele schadeclaims van derden.

Misbruik van economische machtspositie

Een onderneming met een economische machtspositie wordt geacht een ‘speciale’ verantwoordelijkheid te hebben. Of een onderneming een economische machtspositie heeft, is afhankelijk van het marktaandeel op de markt waarop de onderneming actief is. De omvang van de onderneming is daarbij niet relevant.

Het hebben van een economische machtspositie is niet verboden. Het misbruiken van deze positie daarentegen wel. Voorbeelden van misbruik zijn: leveringsweigeringen, te hoge of te lage prijzen, koppelverkoop, etc.

Concentratiecontrole

Indien ondernemingen willen fuseren, een andere onderneming verwerven, of een joint venture oprichten, dienen zij te controleren of de betreffende transactie ter goedkeuring dient te worden gemeld bij één of meerdere mededingingsautoriteiten. Zolang de goedkeuring niet is verkregen, is het verboden om de transactie tot stand te brengen. Doen ondernemingen dit toch, dan is de transactie nietig en kan de mededingingsautoriteit ondernemingen verplichten de transactie ongedaan te maken. Tevens riskeren partijen hoge boetes.

Advocaten:
mr. M.J. (Minos) van Joolingen
mr. S.M.M.C. (Silvia) Vinken